در صورتى كه جنگ طولانى شود پرداخت تمامى مخارج جنگ كه ناشى از ورود ايران به جنگ عليه عثمانى پيش بيايد برعهده‌ى روسيه خواهد بود . سفير عثمانى ، عليرغم كوششى كه ناصر الدين شاه براى مخفى نگاه داشتن ملاقات و مذاكرات خود با پرنس دالگوركى به كار برده بود ، از اين ملاقات اطلاع يافت و هنگامى كه فهميد در مذاكرات سفير روسيه با شاه ايران ، هيچ‌يك از رجال حتى صدراعظم حضور نداشته‌اند سخت بيمناك شد و به همين جهت به وزارت امور خارجه ايران رسما گوشزد نمود كه خاك ايران را ترك خواهد گفت . ناصر الدين شاه در برابر تهديد نماينده‌ى سياسى عثمانى ناچار صدراعظم ميرزا آقا خان نورى اعتماد الدوله را احضار كرد و خلاصه مذاكرات خود را با سفير روسيه به اطلاع او رسانيد و ضمنا به اعتماد الدوله خاطرنشان ساخت كه قبول پيشنهاد روسيه از چند لحاظ به نفع ايران است : اول آن‌كه فتوحات ايران در آسياى غربى بر اعتبار و حيثيت اين كشور خواهد افزود . دوم آن‌كه نفوذ سياسى ايران بر مشاهد متبركه عراق كه مورد علاقه‌ى اكثريت ملت ايران است ، استقرار خواهد يافت . سوم اين‌كه ايران براى هميشه از پرداخت غرامت به روسيه رهايى خواهد يافت . اعتماد الدوله سخنان شاه را به دقت گوش داد و چون اشتياق او را به شركت در جنگ از جنبه‌ى نام‌آورى و شهرت‌طلبى دريافت ، گفت كه اگر قرار باشد ايران در اين جنگ شركت كند در صورتى كه انگليس و فرانسه به كمك بشتابند چون صلاح ايران در اين است كه با طرف قوىتر متحد شود ، بهتر اين است كه ايران با عثمانى و انگليس و فرانسه عليه روسيه عقد اتحاد ببندد « 1 » . در اين صورت ايران مىتواند از اين جنگ براى تصرف مجدد نواحى از دست رفته قفقازيه بهره بردارد و قطعا تأثير مطلوب تصرف مجدد قفقازيه در افزايش اعتبار ايران و شاه ايران كمتر از تسلط بر عتبات عاليه نخواهد بود و نسل‌هاى آينده هيچ‌گاه نام شاه را از ياد نخواهند برد . ناصر الدين شاه در برابر منطق صدراعظم تسليم شد ، لكن از صدور دستور احضار

--> ( 1 ) - مداخله‌ى روسيه در امور داخلى امپراتورى عثمانى انگلستان را به رقابت با آن دولت برانگيخت و سرانجام با كمك فرانسه به حمايت از عثمانى برخاست و نيروهاى متحد سه كشور عثمانى و انگليس و فرانسه در سال 1854 ميلادى ( 1271 هجرى قمرى ) با روسيه وارد نبرد شدند . اين نبرد كه تا سال 1856 ميلادى ( 1273 هجرى ) به طول انجاميد و در تاريخ خاورميانه و نزديك به جنگ‌هاى كريمه معروف شده با سقوط قلعه و بندر سواستوبل در شمال درياى سياه به شكست روسيه پايان يافت و روسيه امتيازاتى را كه از عثمانى بدست آورده بود ، از دست داد .